پرسش:
خانم دکتر چرامغز نمیتواند چیزهایی که میخواهیم به آن فکر نکند را تجسم نکند؟
پاسخ:
این پدیده بیشتر به نحوه کارکرد توجه و حافظه ما ارتباط دارد تا عدم درک مفاهیم منفی. در اینجا به بررسی این موضوع میپردازیم:چرا به نظر میرسد «به آن فکر نکن» کار نمیکند:اثر معکوس سرکوب: گفتن «به چیزی فکر نکن» در واقع آن را بیشتر در ذهن شما برجسته میکند. این اثر معکوس و طعنهآمیز در روانشناسی به عنوان «سرکوب فکر» شناخته میشود. تلاش برای سرکوب یک فکر، احتمال یادآوری آن را بیشتر میکند زیرا مغز روی همان چیزی که سعی در اجتناب از آن دارید تمرکز میکند.اهمیت به جزئیات: گفتن «به آن فکر نکن» مبهم است. مغز شما برای دانستن اینکه از چه چیزی باید اجتناب کند، به دستورالعملهای خاص نیاز دارد. به جای آن، سعی کنید روی چیز دیگری تمرکز کنید، مثلا یک صحنه آرامش بخش را تصور کنید، به یک خاطره شاد فکر کنید یا درگیر یک فعالیت ذهنی مانند شمارش معکوس شوید.وابستگی عاطفی: هرچه فکر با بار عاطفی بیشتری همراه باشد، سرکوب آن دشوارتر است. اضطراب، ترس یا ناامیدی به فکر سوخت میدهند و آن را حتی چسبندهتر میکنند.چه کاری میتوانید انجام دهید:تغییر تمرکز: به جای تلاش مستقیم برای سرکوب یک فکر، به طور فعال درگیر چیز دیگری شوید که توجه شما را جلب کند. این کار فضای ذهنی موجود برای فکر ناخواسته را کاهش میدهد.پذیرش و برچسب نزدن: فکر را بدون قضاوت نظاره کنید و بپذیرید که این فکر را دارید ولی شما آن فکر و بار احساسی وابسته به آن نیستید. گفتن «باشه، این فکر را دارم که...» میتواند به جدا شدن از بار عاطفی آن و کاهش قدرت آن کمک کند.